Wereldbeeld

Lezen. Een van de meest wonderlijke vaardigheden van de mens. Voor zover ik kan bedenken, is geschreven taal iets wat écht voorbehouden is ons. Ik hou van lezen. Ik hou van dieren, ik hou van biologen die dagen, maanden, jaren gebogen over een soort zitten en dan alles beschrijven wat ze zien. Ik deed het zelf een zomer lang.

Ik kreeg een boek. Een gekregen boek is altijd spannend. Wat je zelf kiest, kies je op basis van wat je over jezelf weet. Vroeger had ik moeite met gekregen boeken maar tegenwoordig ga ik ze gewoon lezen. Vaker dan ik gedacht had, bevalt zo´n boek. Zo ook het boek ´Wilde verhalen` van Lucy Cooke. Met als ondertitel: de ware aard van onbegrepen beesten. Een spannend boek vol (wetenschappelijke) misvattingen, over 18e eeuws nepnieuws of wetenschap die gebaseerd was op ego of moraal. En over onze vreemde verhouding tot dieren natuurlijk. Over de arrogantie van de mens en onze onvermijdelijke neiging dieren onze eigen eigenschappen toe te dichten.

Er zijn veel fabeltjes in omloop over dieren, en sommige zijn hardnekkig. Nog steeds denken kinderen dat vleermuizen op je bloed uit zijn, nog steeds zijn er verhalen dat elanden dronken worden van rijp fruit nog steeds denken wij dat chimpansees een soort onderontwikkelde mens is. En nog steeds denken we dat we de reuzenpanda kunnen redden door ze in dierentuinen te fokken. Het is allemaal niet waar. Net zomin als dieren zich houden aan morele standaarden van heteroseksualiteit, monogamie en het gezin als hoeksteen. Zodra iemand roept dat iets ‘niet natuurlijk is’, houdt dit dan in gedachte: dieren neuken met van alles en nog wat, hebben opmerkelijk vaak relaties met hetzelfde geslacht, gaan aan de lopende band vreemd en hebben niet altijd een vast rolpatroon.

Als grote, wereldbeeldveranderende theorieën zich aandoen, dan gaan mensen zich er tegen verzetten. Dat was zo toen bleek dat de wereld niet plat was, dat was zo toen bleek dat levende wezens zich volgens een bepaalde lijn hebben ontwikkeld (en niet door Gods hand), dat was zo toen bleek dat de mensen en mensapen dezelfde voorouders hebben en dat is nu zo. En het gaat het razendsnel. Want niet alleen is ons beeld ten aanzien van dieren aan het veranderen, we moeten nu echt onder ogen zien dat we de Aarde aan het kapotmaken zijn. Dat roept verzet en hoon op. Er is angst dat dat wat zeker is, losgelaten moet worden.

Want wat betekent het voor jezelf als je moet erkennen dat dieren gelijkwaardig zijn aan ons? En wat betekent het, als je moet erkennen dat je de levensstijl die je al lange tijd hebt, moet loslaten.

Ga er maar aanstaan, ik probeer het, maar het lukt me lang niet altijd. Dit boek heeft me wel weer aan het denken gezet. Naast het feit dat het gewoon een ontzettend goed geschreven, grappig boek vol verrassende weetjes is.